Πώς ο Ερντογάν εργαλειοποιεί τη Χαμάς και το «βεβαρημένο» παρελθόν της Τουρκίας
O Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν κατά τις κοινές του δηλώσεις με τον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στην Άγκυρα στις 13 Μαΐου 2024
AP Photo/Burhan OzbiliciΗ Χαμάς ήταν ένα από τα «αγκάθια» στις χθεσινές κοινές δηλώσεις των ηγετών Ελλάδας και Τουρκίας, με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να μιλά για «αντιστασιακή οργάνωση» και τον Κυριάκο Μητσοτάκη να αντιτείνει ότι πρόκειται για τρομοκρατική οργάνωση.
«Η Τουρκία επιχειρεί να εργαλειοποιήσει τη Χαμάς για να πετύχει το στόχο να αναδειχθεί ως ηγέτιδα δύναμη στο σουνιτικό Ισλάμ», δηλώνει στο CNN Greece o Βουλευτής της ΝΔ και Διεθνολόγος, Τάσος Χατζηβασιλείου.
Οι δεσμοί Ερντογάν με Χαμάς
Ωστόσο οι ορατές και οι αόρατες σχέσεις του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με την οργάνωση, μετρούν χρόνια. Μάλιστα ανώτατα στελέχη της Χαμάς διαμένουν στην Τουρκία και όπως αποκάλυψε εχθές ο Τούρκος Πρόεδρος πάνω από 1.000 μέλη της νοσηλεύονται σε νοσοκομεία της γείτονος.
Σύμφωνα με τον Τάσο Χατζηβασιλείου «ο Ταγίπ Ερντογάν έχει ιστορικούς δεσμούς με τη Χαμάς, διότι η τελευταία εμπνέεται από τη Μουσουλμανική Αδελφότητα με την οποία είναι γνωστοί και οι στενοί δεσμοί του Τούρκου Προέδρου».
Η ένταση στις σχέσεις Ισραήλ - Τουρκίας
Την ίδια ώρα, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θεωρεί υπεύθυνο το Ισράηλ για την ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή. Μάλιστα, κατά καιρούς έχει παρομοιάσει τον Μπεντζαμίν Νετανιάχου με τον Χίτλερ αλλά και ως «σφαγέα » της Γάζας.
Κατά τις κοινές δηλώσεις του με τον Κυριάκο Μητσοτάκη στην Άγκυρα επανέλαβε ότι «η ισραηλινή διοίκηση κλείνει τα αυτιά της στην έκκληση για κατάπαυση πυρός», συμπληρώνοντας πώς «η διεθνής κοινότητα ιδιαίτερα οι δυτικές χώρες θα πρέπει να μιλήσουν με πιο δυνατή φωνή απέναντι στη σφαγή εκ των οποίων 15000 είναι παιδιά».
Ο διεθνολόγος και βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας, Τάσος Χατζηβασιλείου
INTIME NEWSΟ Βουλευτής της ΝΔ και Διεθνολόγος, εξηγεί ότι «η τουρκική στάση στη σημερινή κρίση της Μέσης Ανατολής είναι ασύμβατη με τη διεκδίκηση του ρόλου του μεσολαβητή για την επίλυση της διένεξης», ενώ παράλληλα υπογραμμίζει πως «Η Τουρκία έχει «βεβαρημένο» παρελθόν.
Μετά την τρομοκρατική επίθεση της Χαμάς τον περασμένο Οκτώβριο, η Άγκυρα δεν έχει ακόμη επιδείξει μια εποικοδομητική συμπεριφορά. Απέχει λοιπόν πολύ από το να καταστεί ένας έντιμος και αποτελεσματικός διαμεσολαβητής, ακριβώς επειδή επιλέγει υψηλούς τόνους στη ρητορική της, επιτιθέμενη φραστικά και στο Ισραήλ.
Για να πετύχει η Τουρκία τον στόχο και να καταστεί διαμεσολαβήτρια, πρέπει προηγουμένως να έχει εξομαλύνει πλήρως τις σχέσεις της με την Αίγυπτο, τη μεγαλύτερη χώρα του αραβικού κόσμου»
Ολόκληρη η συνέντευξη του Τάσου Χατζηβασιλείου
Η Χαμάς αποτέλεσε ένα από τα κύρια σημεία διαφωνίας μεταξύ των δύο ηγετών. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης την χαρακτήρισε τρομοκρατική οργάνωση αντίθετα ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αντιστασιακή οργάνωση. Ποιοι είναι οι δεσμοί του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τη Χαμάς;
«Είναι αλήθεια ότι το Μεσανατολικό και η Χαμάς αποτέλεσαν ένα από τα σημεία διαφωνίας των δύο ηγετών. Για τον Κυριάκο Μητσοτάκη η Χαμάς είναι τρομοκράτες, ενώ για τον Ταγίπ Ερντογάν απελευθερωτές. Η πραγματικότητα είναι ότι ο Ταγίπ Ερντογάν έχει ιστορικούς δεσμούς με τη Χαμάς, διότι η τελευταία εμπνέεται από τη Μουσουλμανική Αδελφότητα με την οποία είναι γνωστοί και οι στενοί δεσμοί του ίδιου του Τούρκου Προέδρου. Ουσιαστικά, λοιπόν, ο Ταγίπ Ερντογάν στηρίζει τη Χαμάς, τόσο εκτός όσο και εντός Τουρκίας, με δύο στόχους. Από τη μία, απευθύνεται στο θυμικό των Τούρκων ψηφοφόρων, καθώς θέλει να προσεταιριστεί το εγχώριο ισλαμιστικό ακροατήριο το οποίο τον άφησε στις πρόσφατες δημοτικές εκλογές. Από την άλλη, θέλει να στείλει μήνυμα στη διεθνή κοινότητα ότι ο ίδιος εκπροσωπεί τον ισλαμικό κόσμο και κατ΄επέκταση την παλαιστινιακή πλευρά».
Η Χαμάς όμως έχει χαρακτηριστεί τρομοκρατική ομάδα από τις ΗΠΑ, την ΕΕ και μεγάλο μέρος της Δύσης. Ωστόσο, η Τουρκία συνεχίζει να φιλοξενεί κέντρα διοίκησης της Χαμάς στην Κωνσταντινούπολη όπως και πάνω από 1000 μέλη της νοσηλεύονται σύμφωνα με τον Τούρκο πρόεδρο σε νοσοκομεία της γείτονος. Εκτιμάτε πως ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ρισκάρει να σταθεί απέναντι στη Δύση προκειμένου να εμφανιστεί ως ο «πατέρας» των απανταχού μουσουλμάνων;
«Ο Ερντογάν βλέπει τη Χαμάς ως ένα μέσο που θα τον βοηθήσει να καταστεί ηγέτης του σουνιτικού κόσμου. Άρα λοιπόν επιλέγει συνειδητά να τη στηρίζει. Άλλωστε, η Τουρκία έχει δώσει σε αρκετά υψηλόβαθμα στελέχη της Χαμάς τουρκικά διαβατήρια και επιτρέπει στην επικράτειά της τη λειτουργία ορισμένων Κέντρων Διοίκησης της οργάνωσης. Κατά κάποιον τρόπο, η Τουρκία προσπαθεί να εργαλειοποιήσει τη Χαμάς για να πετύχει το στόχο να αναδειχθεί ως ηγέτιδα δύναμη στο σουνιτικό Ισλάμ».
Κατά καιρούς ο τούρκος Πρόεδρος έχει συναντηθεί με ηγετικές φιγούρες της Χαμάς. Παράλληλα έχει κατηγορήσει επανειλημμένα το Ισραήλ για γενοκτονία και αποκάλεσε τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, τον πρωθυπουργό της χώρας, "χασάπη", εγκληματία πολέμου και "Χίτλερ της εποχής μας". Πως μέσα σε αυτό το κάδρο η Τουρκία διεκδικεί το ρόλο διαμεσολαβητή;
«Η τουρκική στάση στη σημερινή κρίση της Μέσης Ανατολής είναι ασύμβατη με τη διεκδίκηση του ρόλου του μεσολαβητή για την επίλυση της διένεξης. Η Τουρκία έχει ''βεβαρυμένο'' παρελθόν. Μετά την τρομοκρατική επίθεση της Χαμάς τον περασμένο Οκτώβριο, η Άγκυρα δεν έχει ακόμη επιδείξει μια εποικοδομητική συμπεριφορά. Απέχει λοιπόν πολύ από το να καταστεί ένας έντιμος και αποτελεσματικός διαμεσολαβητής, ακριβώς επειδή επιλέγει υψηλούς τόνους στη ρητορική της, επιτιθέμενη φραστικά και στο Ισραήλ. Για να πετύχει η Τουρκία τον στόχο και να καταστεί διαμεσολαβήτρια, πρέπει προηγουμένως να έχει εξομαλύνει πλήρως τις σχέσεις της με την Αίγυπτο, τη μεγαλύτερη χώρα του αραβικού κόσμου. Όσο υπάρχει αυτή η εκκρεμότητα, ανεξαρτήτως της ασταθούς στάσης που ακολουθεί η Άγκυρα στα υπόλοιπα θέματα, φαίνεται δύσκολο να το πετύχει».
Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στις κοινές δηλώσεις δήλωσε στηρίζει την δημιουργία ενός ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους με πρωτεύουσα την Ανατολική Ιερουσαλήμ, με τα σύνορα που καθορίστηκαν το 1967. Πιστεύετε αυτό το σενάριο της επόμενης ημέρας συμπεριλαμβάνει τη Χαμάς για τον Τούρκο πρόεδρο;
«Ο Τούρκος Πρόεδρος παρουσίασε την παραδοσιακή τουρκική θέση, η οποία σε γενικές γραμμές είναι ευθυγραμμισμένη με τη ''λύση των δύο κρατών'' στη Μέση Ανατολή. Λογικά θα προωθούσε τη Χαμάς σε ρόλο ρυθμιστή την επόμενη ημέρα, αν βεβαίως υποθετικά φτάναμε στο σημείο επίλυσης της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Το πρόβλημα όμως είναι ότι μόνο η Άγκυρα και η Τεχεράνη αντιμετωπίζουν τη Χαμάς με τέτοιο υποστηρικτικό τρόπο. Με δεδομένη την εικόνα της οργάνωσης στη διεθνή κοινότητα αλλά και στην πλειοψηφία του παλαιστινιακού λαού, ο οποίος διαφωνεί ξεκάθαρα με τις τρομοκρατικές επιθέσεις, εκτιμώ ότι αυτό το σενάριο είναι πρακτικώς δύσκολο να υλοποιηθεί».