Η Σαουδική Αραβία επεκτείνει εργοστάσιο βαλλιστικών πυραύλων – Τι δείχνουν δορυφορικές εικόνες

Σύμφωνα με αποκάλυψη του Reuters, δορυφορικές εικόνες δείχνουν την κατασκευή νέων υποδομών που ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή μεγαλύτερων πυραύλων στερεού καυσίμου, ικανών να πλήττουν πιο απομακρυσμένους στόχους ή να μεταφέρουν βαρύτερα φορτία.

Η πιθανή ενίσχυση του σαουδαραβικού οπλοστασίου, ενδεχομένως με κινεζική τεχνολογία, θα μπορούσε να περιορίσει το στρατιωτικό πλεονέκτημα του Ιράν και να εντείνει τον ανταγωνισμό εξοπλισμών στη Μέση Ανατολή.

Τι αποκαλύπτουν οι δορυφορικές εικόνες

Στο επίκεντρο της έρευνας βρίσκεται το συγκρότημα Αλ Ντουαντίμι, το οποίο εξέτασαν οι Αμερικανοί ερευνητές Σαμ Λερ και Μάικλ Ντόιτσμαν, του Foreign Policy Research Institute (FPRI), με βάση δορυφορικές εικόνες της Planet Labs από τον Απρίλιο του 2025 έως τον Σεπτέμβριο του 2026.

Οι εικόνες δείχνουν την κατασκευή κτηρίου, τουλάχιστον διπλάσιου σε μέγεθος από εκείνο που εκτιμάται ότι στεγάζει τις υφιστάμενες εγκαταστάσεις χύτευσης στερεού καυσίμου. Στο εσωτερικό του διακρίνονται δύο βαθιοί λάκκοι, οι οποίοι, σύμφωνα με τους ερευνητές, πιθανότατα προορίζονται για την παραγωγή κινητήρων πυραύλων.

Το κτίριο περιβάλλεται από προστατευτικούς τοίχους που φαίνεται να έχουν σχεδιαστεί για τον περιορισμό των συνεπειών ενδεχόμενης έκρηξης. Παράλληλα, κατασκευάζεται δεύτερο κτίριο, το οποίο ενδέχεται να χρησιμοποιηθεί για την αποθήκευση πρώτων υλών ή εξαρτημάτων.

Οι εργασίες ξεκίνησαν τον Απρίλιο του 2025 και, σύμφωνα με το FPRI, η εγκατάσταση θα μπορούσε να είναι έτοιμη για παραγωγή ακόμη και στα τέλη του 2026, αν και η εγκατάσταση του απαραίτητου εξοπλισμού ενδέχεται να απαιτήσει περισσότερους μήνες.

Η σύνδεση με την Κίνα

Οι ερευνητές του FPRI, καθώς και ειδικοί του International Institute for Strategic Studies (IISS) και του αμερικανικού οργανισμού CNA, εκτιμούν ότι το σαουδαραβικό πρόγραμμα ενδέχεται να βασίζεται σε κινεζική τεχνολογία, καθώς οι εγκαταστάσεις παρουσιάζουν ομοιότητες με αντίστοιχα εργοστάσια στην Κίνα.

Η συνεργασία των δύο χωρών στον τομέα των πυραύλων χρονολογείται από το 1987, όταν το Ριάντ απέκτησε μυστικά περίπου 40 κινεζικούς βαλλιστικούς πυραύλους DF-3, σύμφωνα με αποχαρακτηρισμένη εκτίμηση της CIA. Δύο από αυτούς παρουσιάστηκαν δημόσια σε στρατιωτική παρέλαση το 2014.

Πρόσφατα, οι ερευνητές του FPRI εντόπισαν σε φωτογραφίες και βίντεο από την Υεμένη συντρίμμια που εκτιμούν ότι προέρχονται από κινεζικής σχεδίασης πύραυλο DF-15, ο οποίος είχε εκτοξευθεί από τη Σαουδική Αραβία.

Ο Σαμ Λερ θεωρεί πιθανό το βασίλειο να παράγει ήδη πυραύλους DF-15, ενώ η επέκταση του Αλ Ντουαντίμι θα μπορούσε να συνδέεται με την κατασκευή πυραύλων μεγαλύτερου βεληνεκούς, όπως ο DF-21 ή κάποιο αντίστοιχο σύστημα.

Οι εκτιμήσεις αυτές δεν έχουν επιβεβαιωθεί από τις σαουδαραβικές αρχές.

Πώς επηρεάζονται οι ισορροπίες με το Ιράν

Η απόκτηση ισχυρότερων βαλλιστικών πυραύλων θα μπορούσε να ενισχύσει την αποτρεπτική ισχύ της Σαουδικής Αραβίας απέναντι στο Ιράν, μειώνοντας την ανάγκη χρήσης μαχητικών αεροσκαφών για πλήγματα σε μεγάλες αποστάσεις.

Ο Σάσα Μπρούχμαν, ερευνητής του IISS, εξηγεί ότι πύραυλοι μεγαλύτερου βεληνεκούς θα επέτρεπαν στο Ριάντ να απειλεί στόχους στο ιρανικό έδαφος, χωρίς να εκθέτει τα αμερικανικής κατασκευής μαχητικά F-15 στην ιρανική αντιαεροπορική άμυνα.

«Το Ιράν έχει το πλεονέκτημα, επειδή οι πύραυλοι και τα drones του μπορούν να πλήξουν τη Σαουδική Αραβία όπου επιθυμεί. Οι Σαουδάραβες θα μπορούσαν να περιορίσουν κάπως αυτή τη διαφορά δυνατοτήτων», επισημαίνει.

Η ενίσχυση του σαουδαραβικού οπλοστασίου θα μπορούσε επίσης να επηρεάσει τη σύγκρουση με τους Χούθι στην Υεμένη, οι οποίοι υποστηρίζονται από την Τεχεράνη.

Παράλληλα, οι ειδικοί προειδοποιούν για το ενδεχόμενο νέας κούρσας εξοπλισμών. Ο Ντέκερ Έβελεθ, αναλυτής του CNA, σημειώνει ότι παρόμοιες προσπάθειες καταγράφονται στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και στην Τουρκία.

«Το ίδιο συμβαίνει σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή. Όλοι κινούνται πλέον προς αυτή την κατεύθυνση», αναφέρει.

Οι πιθανές επιπτώσεις στην πυρηνική συμφωνία με τις ΗΠΑ

Η επέκταση της εγκατάστασης ενδέχεται να προκαλέσει νέες αντιδράσεις στο αμερικανικό Κογκρέσο, όπου ήδη εκφράζονται επιφυλάξεις για την υπό συζήτηση συμφωνία ΗΠΑ και Σαουδικής Αραβίας στον τομέα της πυρηνικής ενέργειας.

Η συμφωνία θα επέτρεπε στην Ουάσιγκτον να υποστηρίξει την ανάπτυξη σαουδαραβικών δυνατοτήτων εμπλουτισμού ουρανίου για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Ωστόσο, επικριτές της εκτιμούν ότι δεν προβλέπονται επαρκείς εγγυήσεις ώστε να αποκλειστεί η ενδεχόμενη αξιοποίηση της τεχνολογίας για την κατασκευή πυρηνικών όπλων.

Η Σαουδική Αραβία αρνείται ότι επιδιώκει την απόκτησή τους, όμως η προοπτική παραγωγής πυραύλων μεγαλύτερου βεληνεκούς θα μπορούσε να ενισχύσει τις αντιρρήσεις βουλευτών και από τα δύο κόμματα.

Μέχρι στιγμής, η σαουδαραβική κυβέρνηση και οι κινεζικές αρχές δεν έχουν σχολιάσει τα ευρήματα της έρευνας. Ο Λευκός Οίκος δεν απάντησε σε σχετικό αίτημα του Reuters, ενώ η CIA αρνήθηκε να σχολιάσει.

Παρότι ο τύπος των πυραύλων που ενδέχεται να κατασκευαστούν παραμένει άγνωστος, η επέκταση του Αλ Ντουαντίμι ενισχύει τις εκτιμήσεις ότι το Ριάντ επιδιώκει μεγαλύτερη αυτονομία στην παραγωγή βαλλιστικών πυραύλων, σε μια περίοδο αυξανόμενου ανταγωνισμού εξοπλισμών στην περιοχή.